Tirumala, April 7, 2026 – The hundi of Sri Venkateswara Swamy in Tirumala continues to receive demonetised currency, while lakhs of devotees still symbolically offer old ₹500 and ₹1,000 notes even though they are no longer legal tender. Recent estimates place the total value of scrapped notes in TTD’s hundi stockpile at over ₹400 Crore, creating an ongoing administrative and financial challenge for the temple trust.
-
Old ₹500 & ₹1,000 Notes
-
After the 2016 demonetisation, the ₹500 and ₹1,000 notes issued before that date were declared invalid, with a strict end‑December 2016 deadline for bank exchange.
-
Devotees, treating these notes as symbolic offerings to Lord Venkateswara, kept dropping them into the hundi, and TTD has repeatedly written to both the central government and RBI requesting special permission to exchange or write‑off this cash.
-
RBI and the Centre have consistently refused, citing policy‑level reasons and fear of opening a precedent for other institutions. As a result, TTD is left with a non‑usable corpus of about ₹400 Crore in old‑series notes, which cannot be routed to normal temple‑development plans.
-
-
How ₹2,000 Notes Entered
-
In May 2023, the Reserve Bank of India announced the withdrawal of ₹2,000 notes from circulation, giving banks a phase‑out period up to March 2025 to accept them for accounting.
-
Even after RBI’s notification, many devotees continued to offer ₹2,000 notes as prasadam‑like donations, treating them as “sacred money” to the deity. Reports indicate that Tirumala’s main hundi alone receives about 50 ₹2,000 notes per day, and other TTD temples add another 25–30 notes daily, accumulating almost ₹9.2 crore worth of ₹2,000 notes by May 2025.
-
-
TTD’s Current Handling of ₹2,000 Notes
-
TTD has been depositing ₹2,000 notes periodically where possible, with Chennai‑based RBI’s regional office allowing limited exchanges before the final cut‑off dates. An earlier phase managed to exchange about ₹3.2 crore worth of ₹2,000 notes.
-
Parakamani In‑charge (Deputy EO Venkateswarlu) stated that the temple now collects up to ₹35 lakh worth of ₹2,000 notes per month from devotees and plans to swap them at the RBI‑Chennai centre once every two months during any remaining acceptable window.
-
-
Why Devotees Keep Offering Demonetised Notes
-
Many pilgrims view large‑denomination old notes as favourable “Sri‑Sri Prasadam”‑style donations, believing that any currency given to the deity is sacred and does not lose value in the spiritual sense, even if it is officially scrapped.
-
TTD officials say they cannot refuse such voluntary offerings, since hundi contributions are strictly symbolic rather than commercial exchanges, even though the non‑cash‑value burden falls on the organisation.
-
For clarity on which denominations are still being accepted, devotees can check TTD‑sited guidelines and temple‑boards near the hundi‑counting window, or follow Tirumala‑related advisory posts on your own channels: Instagram @tirumalatirupativlogs and Facebook https://www.facebook.com/TirumalaTirupatiVlogs.
శ్రీవారి హుండీలో దాక్కున్న రద్దైన నోట్లు – ≈₹400 కోట్లు; ₹2 వేల నోట్లు కూడా వస్తున్నాయి
తిరుమల, ఏప్రిల్ 7, 2026 – తిరుమల శ్రీ వెంకటేశ్వరస్వామి హుండీలో ఇప్పటికీ గతంలో రద్దు చేసిన ₹500, ₹1000 నోట్లు భక్తుల చేత కొత్తగా వస్తూనే ఉన్నాయి. తాజా అంచనాల ప్రకారం ఈ విధంగా హుండీలో పేరుకుపోయిన రద్దైన నోట్ల విలువ దాదాపు ₹400 కోట్లకు చేరింది, ఇది తితిదేకి ప్రస్తుతం ఒక ఆర్ధిక, పరిపాలనా స్థాయి సమస్యగా మారింది.
-
పాత ₹500, ₹1000 నోట్ల స్థితి
-
2016 నోట్బ్యాన్ తర్వాత అక్టోబర్ 8, 2016 నాటికి ముందు జారీ అయిన ₹500, ₹1000 నోట్లన్నీ చెల్లింపు పరికరంగా అసెల్లైలోకి వెళ్లాయి, ఎగ్జిమ్ప్షన్ డెడ్లైన్ డిసెంబర్ 31, 2016.
-
అయినప్పటికీ, భక్తులు ఈ నోట్లను “పవిత్ర కానుక”గా భావించి, హుండీలో వేయడం ఆపలేదు; TTD కేంద్ర ప్రభుత్వం, RBI ని “ఈ రద్దైన నోట్లను మార్పిడి చేసేందుకు స్పెషల్ అనుమతి ఇవ్వాలి” అని అనేక సార్లు కోరినా స్పందన లేకపోయింది.
-
నియమాలు, ఇతర సంస్థలకు సెట్ప్ర�actice లాంటి కారణాలతో పార్లమెంట్, RBI రిక్వెస్ట్లను తిరస్కరించాయి, దీంతో తితిదే ‘సుమారు ₹400 కోట్ల నిధిని నిరుపయోగంగా పార్శ్వంగా పెట్టుకున్న’ స్థితిలో ఉంది. ఈ మొత్తాన్ని సాధారణంగా ఆలయ‑వికాస ప్రాజెక్టులకు వాడలేరు.
-
-
రూ.2 వేల నోట్ల కథ
-
మే 19, 2023 నాడు RBI రూ.2000 నోట్లను చలామణి నుండి తీసివేసినా, బ్యాంకులు వాటిని ఎకౌంటింగ్గా మార్చుకోవడానికి మార్చి 2025 వరకు లిమిటెడ్ విండో ఇచ్చాయి.
-
అయినా, భక్తులు ఈ పింక్‑కలర్ ₹2,000 నోట్లను కూడా హుండీలో కానుకగా వేస్తూనే ఉన్నారు; నివేదికల ప్రకారం, సుమారు రోజుకు 50 రూ.2 వేల నోట్లు ప్రధాన హుండీలో వస్తున్నాయి, మిగిలిన TTD ఆలయాల నుండి మరో 25–30 నోట్లు వస్తున్నాయి, ఇదంతా కలిపి మే 2025 నాటికి సుమారు ₹9.2 కోట్ల విలువ వచ్చింది.
-
-
టీటీడీ ఏం చేస్తోంది?
-
TTD కొత్త రూ.2 వేల నోట్లను సెంట్రల్ బ్యాంక్తో పరిష్కరించాల్సి ఉంది; చెన్నైలోని RBI రీజినల్ కేంద్రంలో పరిమితమైన ఫేజుల్లో ₹3.2 కోట్ల విలువైన ₹2,000 నోట్లను ఇప్పటికే మార్చుకున్నారు.
-
పరాకమణి ఇన్ఛార్జ్ (డిప్యూటీ ఈవో వెంకటేశ్వర్లు) ప్రకారం, హుండీలో ప్రతినెల ₹35 లక్షల వరకు ₹2,000 నోట్లు వస్తున్నాయి; వీటిని **చెన్నై RBI కేంద్రం వద్ద ప్రతి రెండు నెలలకు
-
